Tôi – Bản sắc và văn hóa cá nhân

Xung quanh chủ đề này, rất nhiều điều tôi chưa từng biết – rất nhiều bài học thú vị.

” Vẽ một bức tranh về một đồ vật, sự vật bạn cho là tượng trưng nhất cho bản thân và ghi lại những thứ quan trọng nhất với mình trong hiện tại.”

IMG_9188
Vẽ bức chân dung chính mình

Trước đây tôi chưa bao giờ nghĩ về chính bản thân mình chỉ với một từ. Thực ra tôi rất ngại phải trả lời, đối với câu hỏi ” Tôi là ai ?”. Tôi không phân định được đâu thực sự là tôi, hay chỉ là con người lý tưởng mà tôi muốn trở thành. Hơn hết, thử thách này buộc tôi phải thành thật với bản thân.

Sau cùng, các trại viên cùng nhau chia sẻ bức tranh của mình. Những điểm chung và riêng, không có hai bức tranh giống nhau, thậm chí không có tính từ được sử dụng cùng một dụng ý. Chúng tôi học cách tôn trọng điều đó. Khác biệt là cách để thế giới vận hành, và không hoàn hảo là lý do kết nối con người.

Tôi còn học được rằng, dù ở đâu, con người cũng không thể thiếu bên mình một cái “túi” chứa đựng ít nhất 5 đặc điểm, tính cách nổi bật nhất của bản thân. Các trại viên sẽ lựa chọn một túi giấy hand-made ưa thích, dành 5 phút ghi các tính cách của bản thân và yếu tố ảnh hưởng tạo nên tính cách ấy ( gia đình, trường học, bạn bè,…). Điều đọng lại sau cùng của thử thách này là lời chỉ dẫn về việc lọc và khám phá ra cái đặc trưng trong vô vàn những tính cách của mình, để trở thành con tắc kè hoa – thích nghi với mọi hoàn cảnh, tình huống.

IMG_9156
5 đặc điểm tính cách bản thân

Bản sắc văn hóa riêng của chúng ta được hình thành từ môi trường xung quanh, nó không cố định mà thay đổi khi gặp những môi trường mới. Chúng ta cần tìm kiếm những điều thuộc về mình, và ngừng so sánh bản thân với người khác. Từ đó vượt qua giới hạn của bản thân và tham gia kiến tạo xã hội.

 

Advertisements

YISC chẳng có gì, chỉ có tình.

( Về một dịp không đặc biệt, được trò chuyện cùng trại viên “em chỉ kể với chị thôi nha”)

“Tôi sẽ đánh dấu thanh xuân của mình bằng những miền đất mới”

Em kêu xấu hổ khi thừa nhận rằng, dù là một người con Nghệ Tĩnh, em chưa từng đặt chân đến khu Lưu niệm Đại danh hào Nguyễn Du.

” Đẹp”. Trong định nghĩa của em, đẹp là một loại cảm xúc. Rất thú vị khi nghĩ rằng, những nơi em chạm vào đều đã được chạm vào bởi những con người thật, trong câu chuyện thật – câu chuyện lịch sử mà em chỉ có thể, trong trí tưởng tượng của mình, dựng thành những thước phim rời rạc.

IMG_9078
Tham quan Khu Lưu niệm Nguyễn Du

Ở YISC không chỉ có dân Nghệ Tĩnh, còn có các bạn trẻ từ Huế. Em bảo em yêu giọng Huế. Ấy là cái giọng nặng nặng, hơi ngộ ngộ. Sao mộc đến lạ ?

YISC chẳng có gì. BTC chúng tôi chẳng có gì. Chỉ có chút tình cảm, mà em bảo, em sẽ chẳng nhớ được nhiều những gì em đã học, nhưng em sẽ nhớ anh chị. Đêm gala cuối, tại sao còn rất nhiều lưu luyến, nhưng em chẳng tiếc nuối ? Vì YISC đã cho em trọn vẹn.

Khánh Huyền.

Nguồn cảm hứng kiến tạo

Có dịp hàn huyên với Phương Thanh – Trại viên YISC2017, tâm sự với em về cuộc sống hiện tại, nghe em kể về dự án “Phòng chống xâm hại tình dục trẻ em” mà lúc trước em ấp ủ nay đã thành hiện thực, tôi hỏi: “ Em còn nhớ những gì đã học hồi trại hè không ? Đợt làm dự án của em ấy, em đã áp dụng những kiến thức đó như nào vậy ?”

Thất vọng với câu trả lời vô tư của em: “ Em chẳng nhớ gì cả.”

“Quên tức là nhớ nhiều rồi đó. Một điều gì học mà mình còn cố nhớ, là nó chưa được nhập vào tâm. Học mà đến mực dường như quên hết cả sách vở của mình đã học thì cái học ấy mới thật là “nhập diệu”. Herriot nói: “Học thức là cái gì còn lại khi mình đã quên tất cả. ” ( Thu Giang Nguyễn Duy Cần – “Tôi tự học”)

Em nói em không nhớ, có chăng vì những kiến thức ấy đã chảy trong huyết quản của em, trở nên một điều hiển nhiên. Giống như chị Dạ Ly bảo, “quên là tốt, nó ngấm vào người em và làm nên em bây giờ. Chừng nào em còn nhớ thì có nghĩa là đang còn hơi thắc mắc, lấn cấn”.

Ở YISC, em tìm được bạn đồng hành. Phương Thanh cùng với 3 trại viên YISC nữa, trong năm 2017, Keep Our Children Safe đã tổ chức 06 chương trình chia sẻ kiến thức phòng chống xâm hại tình dục ở các trường THCS, THPT trên địa bàn huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên Huế.

IMG_9136
Đến YISC, em tìm được bạn đồng hành

“ Em lấy những trò chơi đã trải nghiệm ở YISC làm phần warm up vào chương trình của em, lấy 2 trò chơi chia sẻ về bản thân để tổ chức lại cho các bạn tình nguyện viên nhằm mục đích kết nối. Và có phần dựa trên concept của phần bản sắc văn hóa cá nhân, mỗi người một túi giấy có dán 5 miếng note nhỏ, ghi ra 5 đức tính của bản thân hoặc những gì tâm đắc…, rồi chọn 1 bạn ngẫu nhiên để chia sẻ.”

IMG_9156
Tôi – Bản sắc và văn hóa cá nhân

Em kể nhiều nữa, về quá trình em tạo lập dự án.

Tôi biết, từng bước từng bước lần mò khi phía trước là những rủi ro em không biết, thật chẳng dễ dàng gì. Nhưng tôi vui – cách này hay cách khác, YISC góp mặt trên con đường em chọn. Và các em đang làm rất tốt, cùng nhau.

Khánh Huyền.

Xuân 2018, viếng mộ cụ Nguyễn Du

Bất tri tam bách dư niên hậu
Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như?
Sau tân niên 2018 NYDO Vietnam rộn ràng ở quán cafe, khoảng hơn 12 đứa ở lại lập sới đánh bài, còn 5 người nữa được tôi rủ sang viếng mộ cụ Nguyễn Du.
Tôi nói với các em rằng “ Khu mộ cụ Nguyễn Du không phải là nơi dập dìu hương khói đầu năm như những nơi khác, mình cố gắng mỗi năm đưa các em đến một nơi có ý nghĩa thực sự. Cái ý nghĩa, chân thành mà nói thì không phải ai cũng nhận ra được, Mình cũng đang phải tích lũy dần dần để có được cái nhạy cảm nhất định về tiền nhân tiền sự đây”.
Lần đầu tiên tôi đặt chân đến đây là tầm tháng 3 năm 2017, trong chuyến hành trình dọc Việt Nam. Sau đó mấy tháng thì liên lạc với chú Khoa ( trưởng BQL di tích) để được tổ chức Trại hè YISC Hạt giống Kiến tạo 2017, nhờ sự giới thiệu của Dustin và chị Kim Cương. Lần nào đến đây cũng cho tôi nhiều cảm nhận khác biệt. Bây giờ ngẫm lại mới thấy bản thân mình thay đổi nhiều thật.
Khu di tích bao gồm một quần thể các di tích của dòng họ Nguyễn Tiên Điền vốn trải dài trên địa bàn toàn xã, nhưng phần lớn đã là phế tích, sau này mới được quy hoạch lại thành một quần thể như bây giờ.
Sự nghiệp văn chương của họ Nguyễn ở Tiên Điền có thể nói được khơi nguồn từ Nguyễn Nghiễm (thân sinh cụ Nguyễn Du), nhưng con người đã tạc khắc danh tiếng vào tâm tư hậu thế và nhân loại chính là Đại thi hào Nguyễn Du. Nếu chỉ biết đến cụ Nguyễn Du là thi sĩ viết Kiều thôi là một thiếu sót lớn. Tổ tiên của cụ có truyền thống khoa bảng nổi danh ở làng Tiên Điền. Trước cụ, sáu bảy thế hệ viễn tổ đã từng đỗ đạt làm quan. Họ Nguyễn ở Tiên Điền chinh qua tất cả những biến động dồn dập, thậm chí là “ tang thương” của gia đình và thời thế, thời nhà Tây Sơn và nhà Nguyễn. Đó cũng là lí do di tích hiện tại không còn nhiều, mặc dù con cháu có công xây cất rất nhiều công trình.
 nydo viet nam
Chọn khu di tích Đại thi hào Nguyễn Du để tổ chức trại hè lãnh đạo trẻ YISC là cũng mang rất nhiều hàm ý. Dòng họ Nguyễn ở Tiên Điền cùng với dòng họ Nguyễn Huy ở Trường Lưu và Phan Huy ở Canh Hoạch (Can Lộc) là 3 dòng họ có công lớn trong việc xây dựng Nghệ An thành một vùng đất thi thư văn vật. Cũng với góc nhìn đó, tôi hi vọng các bạn trẻ tham dự trại hè có thể cảm nhận được trách nhiệm, có động lực cùng nhau đóng góp cho cộng đồng họ đang sống.
Có đoạn nhận xét này, tôi tâm đắc: “Du là người Nghệ An, học rộng giỏi thơ, càng giỏi về Quốc ngữ. Nhưng là người nhút nhát, mỗi khi ra mắt vua thì sợ sệt không hay nói gì.” (Đại Nam thực lục). Người đời sau, như ý kiến của các ông Trịnh Vân Định, Trần Nho Thìn cho đó là một cách khéo léo để giữ toàn mạng và thăng tiến trong thời loạn, mặc dù trong văn thơ của Nguyễn Du thường đề cao những anh hùng thời loạn, nhưng ông chọn cách sống khác, cống hiến nhưng “ẩn dật” trong chốn quan trường.
 nydo viet nam
Năm 1820 Gia Long qua đời Minh Mạng nối ngôi, cụ được cử sang nhà Thanh báo tang và cầu phong nhưng lại bị bệnh và qua đời ở Huế. Thành ra vua Gia Long và cụ Nguyễn Du là mất cùng năm. Bốn năm sau di cốt cụ được đưa về Hà Tĩnh.
Câu của vua Minh Mạng treo ở nhà thờ cụ:
Nhất đại tài hoa sứ vi khanh sinh bất thiển
Bách niên sự nghiệp tại gia tại quốc tử so vin
Nghĩa là:
Một đời tài hoa, lúc đi sứ, lúc làm quan sống không hổ thẹn
Trăm năm sự nghiệp việc nhà, việc nước, chết vẫn còn vinh
 nydo viet namnydo viet nam
Cùng một cánh cổng , sau một năm. Ai cũng nhất trí đây là nơi gợi nhiều cảm xúc trong khu di tích
 nydo viet nam
Ảnh trên là hồi tháng 8.2017, được chú Hồ Bách Khoa (trưởng BQL khu di tích) chụp lại khi khi tất cả học viên cùng thắp hương ở nhà thờ cụ Nguyễn Du. Ảnh dưới chụp vào ngày mùng 5 Tết, 5 học viên trại hè quay trở về thăm cụ.
 nydo viet namnydo viet nam
Kính rượu cụ ngày đầu năm. Mọi người đang sợ lỡ mà bị kiểm tra nồng độ cồn
 nydo viet nam

Bản sắc và văn hóa cá nhân – Bài học ở YISC

Trong suốt 4 ngày diễn ra trại hè, có rất nhiều điều thú vị mà tôi đã học hỏi và tích lũy được. Một trong số đó là bài học đầu tiên với một chủ đề vô cùng ấn tượng : “TÔI – BẢN SẮC VÀ VĂN HÓA CÁ NHÂN “. Khi nghe anh Tuấn Anh và chị Thư nhắc tới chủ nề này, trong đầu tôi đã có một chú mơ hồ và đặt ra những câu hỏi cho bản thân :” Chủ đề này liệu có thú vị không nhỉ?”. Nhưng sau đó, ở chính cái thử thách đầu tiên mà các trại viên được giao, tôi biết mình đã lầm. Có vô vàn thứ mình chưa hề biết và nhiều bài học thú vị ẩn chứa sau chủ đề này. Ngay từ hoạt động đầu tiên đã khơi dậy trong ta sự hào hứng, kích thích trí tưởng tượng và thâm chí là nơi để các trại viên thể hiện tài năng hội họa của mình”. Vẽ một bức tranh về một đồ vật, sự vật bạn cho là tượng trưng nhất cho bản thân”, mặt cười có, cầu vồng có, ông mặt trời có…. có cả chú mèo máy Doraemon nữa. Và trên bức tranh ấy sẽ dán những notes màu ghi lại những thứ quan trọng nhất với mình trong hiện tại như gia đình, ước mơ, học tập… Thực sự đây là một thử thách rất mới lạ mà tôi trước đây chưa bao giờ nghĩ tới, hơn hết nó cho ta những phút giây suy ngẫm và chiêm nghiệm những nét đặc trưng của bản thân.Cuối cùng, các trại viên lại cùng nhau sẻ chia, mở lòng mình về lí do chọn vẽ bức họa ấy. Mỗi bức tuy lại khác nhau nhưng cũng có những sự đồng điệu chung. Việc chia sẻ này diễn ra trong khuôn khổ buổi sáng đầu tiên làm quen đã giúp mọi người xóa tan mọi rào cản, xích lại gần nhau hơn.21034608_324389014639295_8884929897456738259_n
Bản sắc văn hóa của mỗi bạn đều được treo xung quanh phòng

Cũng trong chủ đề ấy, chị Thư đã dạy cho tôi một bài học lớn về tầm quan trọng của bản sắc văn hóa cá nhân. Dù có đi đâu làm gì con người cũng không thể thiếu bên mình một cái “túi” chứa đựng ít nhất 5 đặc điểm, tính cách nổi bật nhất của bản thân. Ở thử thách này, các trại viên được lựa chọn cho mình một cái túi giấy hand-made ưa thích để rồi dành ra 5 phút ghi lên đó các tính cách của bản thân và yếu tố mà các tính cách ấy ảnh hưởng từ (gia đình, trường học, bạn bè, bản thân…) Và bài học lớn, cái đọng lại sau cùng nhất của thử thách này là lời khuyên, lời chỉ dẫn chúng ta hãy lọc và khám phá ra cái đặc trưng trong vô vàn những tính cách của mình, để như con tắc kè hoa thích nghi với mọi hoàn cảnh tình huống.

21077615_324707164607480_2095928237096739576_n

Bản sắc văn hóa riêng của chúng ta được hình thành từ môi trường xung quanh. Tuy vậy bản sắc nó không cố định mà thay đổi khi gặp những môi trường mới , con người mới. Điều chúng ta cần nhất phải là tìm kiếm những điều thuộc về mình, ngừng so sánh với người khác vì chúng ta khác họ. Từ đó mới vượt qua giới hạn bản thân và tham gia kiến tạo xã hội.